Ses kartınızın çipsetini öğrenip uygun modülü bulabilmek için lspci komutundan faydalanabilirsiniz. Çipsetinize uygun olan modül sisteminizde yüklü ise modprobe insmod ile ilgili modülü yüklemeye çalışınız.

Discover1 ve hotplug paketi sisteminizde kurulu ise, hotplug paketi sizin sisteminiz için uygun olan modülü yükleyebilir.

Sound Blaster Live! kartları emu10k1, Onboard VIA AC97 çipseti via82cxxx_audio, Onboard Intel i810 çipseti i810_audio, 16-bit ISA Sound Blaster kartları sb modülünü kullanır.

Gerekli modülü yükledikten sonra, ses kartını kullanacak olan kullanıcıyı audio grubuna eklemeniz gereklidir. Bunun için;

adduser kullanıcı_adı audio

şeklinde bir komut uygun olacaktır. Kullanıcıyı audio grubuna ekledikten sonra değişikliğin aktif olması için (kullanıcının audio grubuna dahil olduğunun sistem tarafından algılanabilmesi için) oturumu kapatıp tekrar giriş yapınız.

Ses kartınız kullanmakta olduğunuz çekirdek tarafından desteklenmiyor olabilir. Bunun için daha üst sürüme sahip bir çekirdek kullanmanız veya mevcut çekirdeğinizde ses kartınızın desteğini sağlamak için yama uygulamanız gerekebilir. Bu konu ile ilgi daha detaylı bilgiyi çekirdek bölümündeki soru-cevaplarda bulabilirsiniz.

Müzik cd'leri gerçek bir dosya sistemine sahip değillerdir. Bazı uygulama programları ile bu cd'ler üzerinde gerçek bir dosya sistemi varmış gibi davrandırılabilir, cd içerisindeki izler (track) da normal dosya şeklinde gösterilebilir. Bu işlem "virtual file system" desteği üzerinden yapılır. Konu ile ilgili;

apt-cache show cdfs-src

komutunu işletip daha fazla ipucu yakalayabilirsiniz.

"grep CD /var/log/dmesg" komutu ile CD-ROM sürücünüzün hangi aygıt dosyasını gösterdiğini öğrenin.

Bu aygıtın 'cdrom' grubuna atanmış olduğuna emin olunuz.

Kullanıcınızı cdrom grubuna ekleyin (adduser kullanıcı_adınız cdrom). Oturumunu kapatıp tekrar giriş yaparak değişiliğin aktif olmasını sağlayınız.

CD çalabilmek için gerekli uygulama programlarını (grip, xmms veya cdcd gibi) yükleyiniz.

apt-get install cdrdao

Daha sonra aşağıdaki benzer bir komut ile kopyalama işlemini yapabilirsiniz.

cdrdao copy --device 0,0,0 --driver generic-mmc

Bu komut sizin sisteminize göre ufak tefek parametre farklılığı arz edebilir.

Buradaki "0,0,0" SCSI aygıt notasyonudur. 2.4 veya daha önceki sürüme sahip çekirdekler için CD yazıcılara ulaşabilmek için ide-scsi modülü gereklidir. 2.6 serisinde ise ide-scsi modülü işlev görmez. Bunun yerine ATAPI modülüne ihtiyacınız olacak. Ayrıca alternatif uygulama programı olarak cdparanoia'da deneyebilirsiniz.

2.4 serisi çekirdek için aşağıdaki işlemleri uygulamanız gerekir.

Çekirdeğinizin ide-scsi ve sg (SCSI generic) desteği ile derlendiğine emin olun, yada bu modüllerin yüklenmesini sağlayın.

Sistemin açılışında CDRW'ın ide-cd yerine ide-scsi tarafından kullanılmasını ve SCSI sürücüsü olarak işlev görmesini sağlamak için (SCSI emülasyonu) kullandığımız önyükleyici yöneticisine ide-scsi parametresini de ilave etmemiz gerekecek. Hangi sürücü için bu işlemi yapacağımızı ise grep hd.: /var/log/kern.log şeklindeki bir komut ile ATAPI sürücümüzün hangi sürücü harfine tekabül ettiğini bulmamız gerekir. Daha sonra buradan edindiğimiz (hdX şeklindeki) bilgiyi önyükleyici yöneticimiz içerisinde kullanacağız.

Şayet önyükleyici yöneticisi olarak lilo kullanıyorsanız, /etc/lilo.conf dosyasında append="hdX=ide-scsi" (hdX = CDRW'ımızın bağlı olduğu sürücü olacak. hdc, hdd vb. gibi) benzeri bir tanımlama uygun olacaktır.

Önyükleyici yöneticisi olarak grub kullanıyosanız, /boot/grub/menu.lst içeriside açılış sağladığınız çekirdeğin parametrelerinin ye aldığı bölümde kernel ile başlayan satırdaki parametrelerin sonuna hdX=ide-scsi (hdX = CDRW'ımızın bağlı olduğu sürücü olacak. hdc, hdd vb. gibi) şeklinde ilave yapmamız gerekecek.

Bu değişiklikleri yaptıktan sonra makinemizi yeniden başlatıp cdrecord -scanbus komutu ile kullanılabilir SCSI aygıtımızı/aygıtlarımızı görebiliyor olmamız gerekir. Bu komutun sonucu aşağıdakine benzer olacaktır.

scsibus0:
    0,0,0 0) 'PLEXTOR ' 'CD-R PX-W4824A' '1.01' Removable CD-ROM

cdrecord -tao dev=0,0,0 myfile.iso

veya benzeri bir komut ile de ISO imajını CD'ye yazabilirsiniz. Daha detaylı bilgi icin cdrecord --help ve man cdrecord komutlarını işleterek bilgi edinebilirsiniz.

Şayet 2.6 serisi çekirdek kullanıyorsanız ide-scsi çalışmayacaktır. Bu durumda ide-cd sürücüsünü ve cdrecord yazılımının güncel versiyonunu kullanmanız gerekir. Cdrecord yazılımının güncel versiyonu ATAPI aygıtları ile konuşabilecek şekile getirilmiştir. Cdrecord programında dev=ATAPI:0,0,0 veya benzeri parametreyi kullanarak cd yazabilirsiniz. cdrecord -scanbus dev=ATA: şeklinde aygıtları bulabilir, cdrecord dev=0,0,0 driveropts=burnfree image.iso biçemine uygun komutla cdrecord ile konsoldan cd yazabilirsiniz.

Cdrecord ile DVD yazabilmek için dvd+rw-tools paketine ihtiyacınız olacak veya cdrecord programının DVD için yama uygulanmış halini kullanmanız gerekecek.

Daha fazla bilgi için /usr/share/doc/cdrecord/README.ATAPI.setup dosyasına göz atabilirsiniz.

mount -o loop myfile.iso /mnt

Ayrıca isoinfo veya http://cdemu.sourceforge.net/ ile imaj içerisindeki dosyaları alabilirsiniz.

x-window-system paketini kurmaya başlamadan önce şayet sisteminizde yoksa discover1 paketine ilaveten mdetect ve read-edid paketlerini kurmanız faydalı olacaktır. Bu paketler ilk kurulum sırasında donanımını tespit etmek için kurulur, işlevi bitince mdetect ve read-edid sistemden kaldırılır. Ancak discover1 kaldırılmaz. Dolayısıyle discover1 paketi zaten sisteminizde bulunuyor olmalı.

Sadece temel bileşenleri içeren bir X-Window Sistemine sahip olmak istiyorsanız apt-get install x-window-system-core yeterli olacaktır.

Kurulumdan sonra tekrar ayarlara geri dönmek isterseniz "dpkg-reconfigure xserver-xfree86" ile yeniden yapılandırma yapabilirsiniz. Şayet birşeyler ters gider ve çalışmazsa /var/log/XFree86.0.log dosyasında konunun çözümü ile ilgili ipuçları bulabilirsiniz. X-Window'un çalışmamasının en büyük nedeni ekran kartınızın çipsetinin düzgün olarak tanıtılmamasından veya kullandığınız XFree86 versiyonu tarafından desteklenmiyor olmasından kaynaklanabilir. Ekran kartınız için en uygun sürücüyü yüklediğinize emin olunuz.

/var/log/XFree86.0.log dosyasını inceleyerek neyi hatalı yaptığınızı bulmaya çalışınız. Ekran kartınız için uygun sürücüyü yüklememiş olabilirsiniz veya çekirdeğinizde frame buffer desteği olmadığı halde siz x-window kurulumunu frame buffer kullanacak şekilde yapmış olabilirsiniz. Bu durumda X'i yeniden konfigüre etmeniz gerekir bunun için;

dpkg-reconfigure xserver-xfree86

Yine sonuç alamazsanız herşeyi silip tekrar yüklemeyi deneyebilirsiniz.

	dpkg --purge --force-depends xserver-xfree86 xserver-common
    apt-get install read-edid mdetect discover1
    apt-get install xserver-common xserver-xfree86

Hayır. X.Org için resmi bir Debian paketi yok.

En azından Sarge duyurulana kadar Debian tarafından X.Org ile ilgili bir işlem yapılmayacak. Ancak daha sonra X.Org Debian tarafından Resmi olarak desteklenmeye başlanacak. Konu ile ilgili detaylı bilgiyi http://people.debian.org/~terpstra/message/20040712.051027.74293658.html adresinde bulabilirsiniz.

X.Org paketleri şu an Ubuntu tarafından kendi sistemleri için paketlenmektedir. Tavsiye edilmemekle birlikte illaki denemek isterseniz Ubuntu depolarından faydalanabilirsiniz. Ancak Ubuntu paketleri ile Debian paketlerinin %100 uyumlu olmadığını göz ardı etmeyiniz.

Diğer yandan Debian için yapılmış resmi olmayan X.Org paketleri bulabilir bunları deneyebilirsiniz. Ancak tekrar etmekte fayda var, X.Org Debian tarafından resmi olarak desteklenmeye başlanmadan, paketleri bizzat Debian tarafından sunulmadan yapacağınız kurulumlar sadece sizi bağlar.

apt-get install xfonts-100dpi xfonts-100dpi-transcoded xfonts-75dpi xfonts-75dpi-transcoded xfonts-base-transcoded

GNOME Masaüstü Ortamına ait bileşenlerin tümünün yüklenmesini isterseniz apt-get install gnome komutu yeterli olacaktır.

Sadece en temel bileşenlere sahip bir GNOME Masaüstü Ortamı kurmak istiyorsanız bu defa apt-get install gnome-core komutu yeterli olur.

K Masaüstü Ortamına ait tüm bileşenlerin yüklenmesini isterseniz apt-get install kde kde-i18n-tr komutu KDE ile ilgili bileşenlerin tümünü kuracaktır.

Sadece en temel bileşenleri içeren bir KDE'ye sahip olmak istiyorsanız apt-get install kde-core kde-i18n-tr.

Veya biraz daha fazla bileşen içersin isterseniz apt-get install kde-core kde-i18n-tr kdegraphics kdeadmin kdemultimedia temel bileşenlere ilave olarak kdegraphics,kdeadmin,kdemultimedia ve bunlara bağımlı olan diğer paketleri de kurmuş olursunuz.

Lisans problemleri sebebi ile debian depolarında yer almaz. Ancak resmi olmayan Debian paketlerine ftp://ftp.nerim.net/debian-marillat/index.html adresinden ulaşabilirsiniz.

	Not
	Nvidia sürücülerini module-asisstant yardımı ile kurabilmek için kararsız (unstable) depodan faydalanmak gerekecek. nvidia-kernel-source paketi şu an için sadece kararsız (unstable) depoda yer almaktadır.

Öncelikle, /etc/apt/sources.list dosyanızda aşağıdaki depo adresinin olduğundan emin olunuz.

deb http://ftp.tr.debian.org/debian unstable main contrib non-free

Daha sonra;

	apt-get update
	apt-get install module-assistant
	apt-get install nvidia-glx nvidia-kernel-common
	module-assistant update
	module-assistant prepare
	module-assistant auto-install nvidia

dpkg-reconfigure xserver-xfree86 komutu ile x-window ayarlarını yeniden yapın. Yapılandırma işleminde sürücünüzü nvidia olarak seçin ayrıca yapılandırma işleminin son adımında yer alan GLcore ve dri modüllerini yüklenmeyecek şekilde (işaretsiz olarak) ayarlanmasına glx modülünün ise yüklenecek şekilde (işaretlenmiş olarak) ayarlanmış olmasına dikkat ediniz.

Detayları http://home.comcast.net/~andrex/Debian-nVidia/installation.html adresinde bulabilirsiniz.

	Not
	Kurulumu yapmadan önce cp -p /etc/X11/XF86Config-4 /etc/X11/XF86Config-4.yedek ile yedek alırsanız herhangi bir sorun olduğunda eski ayarlara dönebilmeniz daha kolay olacaktır.

http://xoomer.virgilio.it/flavio.stanchina/debian/fglrx-installer.html

Adresinde gerekli bilgiyi bulabilirsiniz.